Doanh nghiệp, hộ kinh doanh được giảm 30% thuế thu nhập

Doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có doanh thu không quá 10 tỷ đồng mỗi năm sẽ được giảm 30% số thuế thu nhập phải nộp trong hai năm 2026 và 2027. Theo quy định mới của Chính phủ, khoản ưu đãi được áp dụng ngay trong từng kỳ kê khai hoặc tạm nộp, giúp người kinh doanh chủ động nguồn vốn và giảm bớt áp lực tài chính.

Chính sách được quy định tại Nghị định 398/2026/NĐ-CP, hướng dẫn thực hiện Nghị quyết 43/2026/QH16 của Quốc hội về giảm thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp. Đây là một trong những giải pháp hỗ trợ khu vực kinh tế tư nhân và những cơ sở kinh doanh quy mô nhỏ. Thông tin được Báo Bình Phước cập nhật nhằm giúp người dân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp nắm rõ điều kiện cùng cách thức áp dụng chính sách.

Doanh nghiệp và hộ kinh doanh nào được giảm 30% thuế thu nhập?

Theo Nghị định 398/2026/NĐ-CP, mức giảm 30% được áp dụng đối với số thuế thu nhập phải nộp của kỳ tính thuế năm 2026 và năm 2027, với điều kiện doanh thu hằng năm của người nộp thuế không vượt quá 10 tỷ đồng.

Đối tượng được hưởng chính sách bao gồm cá nhân cư trú có hoạt động sản xuất, kinh doanh; người đăng ký hộ kinh doanh hoặc đại diện hộ kinh doanh; doanh nghiệp thành lập theo pháp luật Việt Nam và một số tổ chức có thu nhập từ hoạt động kinh doanh.

Ngoài doanh nghiệp thông thường, chính sách còn áp dụng đối với hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã, đơn vị sự nghiệp và các tổ chức khác đáp ứng điều kiện theo quy định.

Điểm quan trọng là khoản giảm được tính trên số thuế thu nhập phải nộp, không phải giảm trực tiếp 30% doanh thu, cũng không đồng nghĩa với việc giảm tất cả các loại thuế phát sinh trong quá trình kinh doanh.

Ví dụ, nếu một doanh nghiệp thuộc diện được ưu đãi xác định số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp là 100 triệu đồng, khoản giảm sẽ tương đương 30 triệu đồng. Khi đó, số thuế thực tế còn phải nộp là 70 triệu đồng.

Việc áp dụng chính sách theo từng năm cũng có nghĩa doanh nghiệp cần xác định điều kiện doanh thu riêng cho năm 2026 và năm 2027, thay vì chỉ căn cứ vào quy mô hoạt động của năm trước.

Được giảm thuế ngay khi kê khai hoặc tạm nộp từng kỳ

Thay đổi đáng chú ý trong quy định mới là người nộp thuế không cần chờ hoàn tất quyết toán cuối năm mới được xác định khoản giảm.

Đối với doanh nghiệp dự kiến có doanh thu năm không quá 10 tỷ đồng, đơn vị được tự tính số thuế thu nhập doanh nghiệp giảm 30% khi thực hiện tạm nộp thuế hằng quý.

Cơ chế này giúp doanh nghiệp giảm số tiền phải tạm nộp trong từng giai đoạn, qua đó có thêm nguồn lực để duy trì sản xuất, thanh toán chi phí vận hành và thực hiện các kế hoạch kinh doanh.

Đối với hộ và cá nhân kinh doanh, việc giảm thuế được thực hiện cùng hồ sơ kê khai thuế theo quý, 6 tháng hoặc năm, tùy hình thức kê khai đang áp dụng.

Trường hợp tổ chức, cá nhân thực hiện khấu trừ, khai thay hoặc nộp thuế thay cho người kinh doanh, khoản giảm cũng được xác định theo tháng, quý hoặc từng lần phát sinh nếu đáp ứng điều kiện.

Như vậy, thay vì phải nộp đủ số thuế rồi thực hiện thủ tục hoàn trả sau quyết toán, người kinh doanh có thể chủ động tính khoản được giảm trong quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế.

Hộ kinh doanh được giảm thuế thu nhập cá nhân như thế nào?

Đối với hộ và cá nhân kinh doanh, chính sách áp dụng trên số thuế thu nhập cá nhân phát sinh từ toàn bộ hoạt động sản xuất, kinh doanh trong năm.

Quy định không phân biệt người kinh doanh đang tính thuế theo phương pháp dựa trên doanh thu hay dựa trên thu nhập. Điều kiện quyết định vẫn là mức doanh thu và việc đáp ứng những quy định liên quan.

Người kinh doanh dự kiến doanh thu năm không vượt quá 10 tỷ đồng có thể kê khai khoản giảm thuế theo Mẫu số 01 ban hành kèm Nghị định 398/2026/NĐ-CP.

Hồ sơ này được nộp cùng với tờ khai thuế theo kỳ tương ứng. Đối với trường hợp được tổ chức hoặc cá nhân khác thực hiện khai thay, nộp thay, việc xác định và kê khai số thuế giảm được thực hiện theo Mẫu số 02.

Chẳng hạn, một hộ kinh doanh có doanh thu cả năm dự kiến đạt 3 tỷ đồng, đồng thời xác định số thuế thu nhập cá nhân phải nộp là 60 triệu đồng. Nếu đáp ứng toàn bộ điều kiện, hộ kinh doanh có thể được giảm 18 triệu đồng, còn 42 triệu đồng phải nộp.

Đây là ví dụ minh họa về cách tính khoản giảm. Số thuế thực tế của từng hộ kinh doanh còn phụ thuộc doanh thu tính thuế, ngành nghề hoạt động, phương pháp tính thuế và những quy định đang áp dụng.

Doanh nghiệp nhỏ có thêm nguồn lực duy trì hoạt động kinh doanh

Đối với các doanh nghiệp có quy mô doanh thu dưới ngưỡng quy định, giảm thuế thu nhập có thể tạo thêm khoảng dư tài chính để chi trả tiền lương, nhập nguyên vật liệu, đầu tư thiết bị hoặc cải thiện chất lượng sản phẩm.

Đặc biệt, trong giai đoạn sức mua và chi phí vận hành còn có thể biến động, việc giảm nghĩa vụ thuế giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong quản lý dòng tiền.

Tuy nhiên, ưu đãi thuế chỉ là một yếu tố hỗ trợ. Để duy trì hiệu quả kinh doanh lâu dài, doanh nghiệp vẫn cần chú trọng quản trị tài chính, minh bạch hoạt động và xây dựng chiến lược phù hợp với khả năng phát triển.

Xu hướng quản trị doanh nghiệp theo hướng bền vững cũng đang được nhiều đơn vị chú trọng. Câu chuyện KN Holdings lọt Top 50 doanh nghiệp dẫn đầu về ESG Việt Nam 2026 cho thấy vai trò của chiến lược phát triển dài hạn, quản trị minh bạch và trách nhiệm xã hội trong môi trường kinh doanh hiện đại.

Đối với doanh nghiệp nhỏ, việc tận dụng nguồn lực từ chính sách thuế để hoàn thiện quy trình quản trị và đầu tư có chọn lọc sẽ góp phần củng cố năng lực cạnh tranh.

Doanh thu vượt 10 tỷ đồng phải hoàn trả khoản thuế đã giảm

Mặc dù được áp dụng ưu đãi ngay từ từng kỳ kê khai, doanh nghiệp và hộ kinh doanh vẫn cần theo dõi doanh thu thực tế trong suốt năm tính thuế.

Theo quy định, nếu tổng doanh thu từ toàn bộ hoạt động kinh doanh vượt 10 tỷ đồng trong năm, người nộp thuế không còn đáp ứng điều kiện hưởng mức giảm 30%.

Đối với hộ và cá nhân kinh doanh, khi doanh thu lũy kế từ đầu năm vượt ngưỡng, người nộp thuế phải thực hiện kê khai điều chỉnh và nộp bổ sung toàn bộ khoản thuế đã được giảm.

Việc kê khai điều chỉnh được thực hiện theo Mẫu số 03 ban hành kèm Nghị định 398/2026/NĐ-CP, nộp cùng hồ sơ khai thuế của kỳ phát sinh doanh thu vượt ngưỡng.

Khoản thuế thu nhập cá nhân phải nộp bổ sung do xác định lại điều kiện ưu đãi không bị tính tiền chậm nộp đến thời hạn nộp hồ sơ khai thuế của kỳ phát sinh doanh thu lũy kế vượt 10 tỷ đồng.

Đối với doanh nghiệp, nếu doanh thu thực tế trong kỳ tính thuế cao hơn mức quy định, đơn vị phải xác định lại nghĩa vụ thuế, nộp đủ phần còn thiếu và xử lý tiền chậm nộp theo các quy định về quản lý thuế.

Do đó, người kinh doanh cần lập kế hoạch doanh thu phù hợp, theo dõi số liệu thường xuyên và tránh áp dụng ưu đãi khi không còn đủ điều kiện.

Cách xác định doanh thu để xét điều kiện giảm thuế

Doanh thu 10 tỷ đồng được sử dụng làm căn cứ xác định điều kiện hưởng ưu đãi là tổng doanh thu trong năm tính thuế, không phải chỉ xét riêng một hợp đồng hoặc một mảng kinh doanh.

Đối với doanh nghiệp, doanh thu được xem xét bao gồm tiền bán hàng, cung cấp dịch vụ, doanh thu từ hoạt động tài chính và các khoản thu nhập khác theo quy định.

Nếu doanh nghiệp có chi nhánh, đơn vị phụ thuộc hoặc địa điểm kinh doanh, doanh thu từ những đơn vị này cũng phải được tính vào tổng doanh thu trên báo cáo tài chính tổng hợp.

Với hộ và cá nhân kinh doanh, việc xác định ngưỡng doanh thu phải căn cứ trên toàn bộ hoạt động kinh doanh thuộc diện tính thuế, không chỉ dựa trên doanh thu của một cửa hàng hoặc một kênh bán hàng.

Điều này đặc biệt đáng chú ý đối với những cơ sở kinh doanh đang mở rộng hoạt động qua nhiều nền tảng, vừa bán hàng trực tiếp vừa kinh doanh trực tuyến.

Việc phân tách doanh thu giữa các kênh để theo dõi nội bộ là cần thiết, nhưng không làm thay đổi trách nhiệm tổng hợp doanh thu theo quy định khi xác định điều kiện giảm thuế.

Doanh nghiệp đang được ưu đãi thuế có được giảm thêm 30%?

Nghị định 398/2026/NĐ-CP cho phép doanh nghiệp đang được hưởng chính sách ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp theo các quy định khác tiếp tục áp dụng mức giảm 30%, nếu đáp ứng điều kiện về doanh thu.

Tuy nhiên, số thuế được giảm thêm sẽ được tính trên khoản thuế còn phải nộp sau khi đã trừ những ưu đãi trước đó.

Chẳng hạn, doanh nghiệp xác định số thuế thu nhập phải nộp ban đầu là 150 triệu đồng và được hưởng một khoản ưu đãi khác khiến nghĩa vụ thuế giảm còn 100 triệu đồng. Khi tiếp tục áp dụng chính sách mới, doanh nghiệp có thể được giảm thêm 30 triệu đồng nếu đáp ứng điều kiện.

Như vậy, số thuế cuối cùng phải nộp trong ví dụ là 70 triệu đồng.

Việc kết hợp các chính sách ưu đãi cần được tính toán đúng thứ tự để tránh kê khai sai số thuế và phát sinh nghĩa vụ điều chỉnh sau này.

Bên cạnh đó, quy định cũng đặt ra giới hạn đối với doanh nghiệp hình thành từ việc chia, tách sau ngày Nghị quyết 43/2026/QH16 có hiệu lực. Nếu tổng doanh thu của những doanh nghiệp sau chia, tách vượt 10 tỷ đồng mỗi năm, các đơn vị này không được hưởng chính sách giảm thuế theo diện nêu trên.

Giảm thuế thu nhập không đồng nghĩa giảm thuế giá trị gia tăng

Một điểm cần phân biệt rõ là chính sách theo Nghị định 398/2026/NĐ-CP chỉ liên quan đến thuế thu nhập cá nhân từ kinh doanh và thuế thu nhập doanh nghiệp.

Thuế giá trị gia tăng (VAT) không thuộc phạm vi được giảm 30% theo nghị định này.

Doanh nghiệp và hộ kinh doanh vẫn phải thực hiện nghĩa vụ kê khai, tính và nộp VAT theo những quy định tương ứng với ngành nghề và phương pháp tính thuế đang áp dụng.

Việc giảm số thuế thu nhập cũng không đồng nghĩa với việc mọi hoạt động kinh doanh đều được miễn nghĩa vụ lập hóa đơn hoặc được bỏ qua yêu cầu lưu trữ chứng từ.

Người nộp thuế cần phân biệt từng loại thuế để xác định đúng khoản được giảm, tránh nhầm lẫn giữa ưu đãi thuế thu nhập và chính sách thuế dành cho hàng hóa, dịch vụ cụ thể.

Đối với những cơ sở kinh doanh có nhiều nguồn thu, việc quản lý hóa đơn và chứng từ đầy đủ còn giúp quá trình kiểm tra doanh thu, lập hồ sơ khai thuế và quyết toán được thuận lợi hơn.

Chuyển đổi số giúp doanh nghiệp quản lý doanh thu và kê khai thuế hiệu quả

Trong quá trình áp dụng chính sách mới, việc theo dõi doanh thu thường xuyên đóng vai trò quan trọng bởi số liệu thực tế quyết định doanh nghiệp có tiếp tục đủ điều kiện hưởng ưu đãi hay không.

Các cơ sở kinh doanh có thể sử dụng phần mềm kế toán, hệ thống bán hàng và hóa đơn điện tử để tổng hợp doanh thu từ nhiều nguồn, đối chiếu chứng từ và hạn chế sai sót khi kê khai.

Việc số hóa dữ liệu cũng tạo thuận lợi cho doanh nghiệp kiểm tra doanh thu lũy kế, từ đó sớm phát hiện trường hợp có khả năng vượt ngưỡng 10 tỷ đồng.

Đối với hoạt động kinh doanh trực tuyến, hạ tầng kết nối ngày càng thuận tiện đang hỗ trợ quá trình vận hành trên môi trường số. Một ví dụ gần đây là việc Viettel ra mắt 4 gói cước 5G trên Tammi, giá chỉ từ 9.000 đồng, mở rộng lựa chọn kết nối cho người sử dụng dịch vụ di động.

Tuy nhiên, công nghệ chỉ hỗ trợ hoạt động quản lý. Doanh nghiệp và hộ kinh doanh vẫn phải bảo đảm dữ liệu được ghi nhận đầy đủ, thống nhất với chứng từ và phản ánh đúng tình hình kinh doanh thực tế.

Đã kê khai thuế nhưng chưa áp dụng mức giảm thì xử lý thế nào?

Đối với hộ và cá nhân kinh doanh đã nộp hồ sơ khai thuế trong năm 2026 nhưng chưa tính khoản giảm 30%, quy định cho phép thực hiện khai bổ sung hoặc xác định số thuế được giảm khi quyết toán năm.

Trường hợp đã nộp thừa thuế, người kinh doanh có thể được bù trừ hoặc hoàn trả theo các quy định về quản lý thuế.

Với doanh nghiệp, khi khai bổ sung hoặc có kết luận thanh tra, kiểm tra làm thay đổi số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp, khoản giảm cũng được xác định lại tương ứng nếu đơn vị vẫn đáp ứng điều kiện.

Nếu số thuế phải nộp tăng thêm, phần tăng có thể tiếp tục được giảm 30%. Ngược lại, nếu số thuế phải nộp giảm thì giá trị khoản ưu đãi cũng phải được điều chỉnh.

Việc lưu giữ hồ sơ khai thuế, chứng từ thanh toán, tài liệu kế toán và kết quả đối chiếu doanh thu sẽ giúp người nộp thuế thuận tiện hơn khi cần thực hiện các thủ tục bổ sung.

Chính sách giảm thuế tạo thêm động lực cho khu vực kinh tế tư nhân

Việc giảm 30% thuế thu nhập trong hai năm được kỳ vọng hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh, nhất là các hộ kinh doanh và doanh nghiệp có quy mô nhỏ.

Theo ước tính được Bộ Tài chính đưa ra trước đó, chính sách có thể làm giảm thu ngân sách khoảng 6.700 tỷ đồng trong hai năm. Tuy nhiên, đổi lại, nguồn lực để lại cho khu vực kinh doanh có thể hỗ trợ duy trì hoạt động, cải thiện dòng tiền và thúc đẩy đầu tư.

Đối với nhiều doanh nghiệp, lợi ích từ chính sách thuế cần được đặt trong kế hoạch phát triển dài hạn. Việc tăng doanh thu, nâng cao năng suất và đầu tư cho chất lượng sản phẩm vẫn là những mục tiêu quan trọng.

Thực tế, hành trình Kao Việt Nam kỷ niệm 30 năm hoạt động, hướng tới phát triển bền vững cũng phản ánh vai trò của chiến lược đầu tư, đổi mới và phát triển lâu dài trong môi trường cạnh tranh.

Dù quy mô và điều kiện áp dụng chính sách thuế khác nhau, các doanh nghiệp đều cần chủ động quản lý nguồn lực và xây dựng nền tảng tài chính ổn định.

Đối với khu vực kinh doanh nhỏ, khoản thuế được giảm trong giai đoạn 2026-2027 có thể trở thành nguồn hỗ trợ thiết thực nếu được sử dụng hiệu quả.

Doanh nghiệp, hộ kinh doanh cần lưu ý gì khi áp dụng chính sách?

Nghị định 398/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 29/10/2026 và được áp dụng cho kỳ tính thuế năm 2026 và năm 2027.

Để thực hiện đúng quy định, người kinh doanh cần xác định doanh thu dự kiến, kiểm tra điều kiện hưởng ưu đãi, tính chính xác số thuế thu nhập được giảm và theo dõi doanh thu thực tế trong từng kỳ.

Đồng thời, doanh nghiệp cần lưu ý khoản giảm 30% chỉ áp dụng với nghĩa vụ thuế thu nhập thuộc phạm vi chính sách, không tự động mở rộng sang các loại thuế khác.

Nếu doanh thu có khả năng vượt ngưỡng 10 tỷ đồng, người nộp thuế nên chủ động rà soát nghĩa vụ điều chỉnh để hạn chế rủi ro phát sinh khi quyết toán.

Việc triển khai đúng chính sách không chỉ giúp doanh nghiệp tận dụng ưu đãi mà còn nâng cao tính minh bạch, tuân thủ pháp luật và hiệu quả quản lý tài chính.

Độc giả có thể tiếp tục theo dõi những thông tin về chính sách hỗ trợ kinh doanh, hoạt động đầu tư và phát triển kinh tế tại chuyên mục Doanh nghiệp để cập nhật các vấn đề đáng chú ý trong môi trường kinh doanh.